ลักษณะของซากดึกดำบรรพ์
เป็นแหล่งไดโนเสาร์กินพืชที่สมบูรณ์ที่สุดของประเทศไทย โดยพบกระดูกไดโนเสาร์เกือบทั้งตัว มากกว่า 700 ชิ้น เป็นกระดูกส่วนขา ซี่โครง คอ และหางของไดโนเสาร์กินพืชไม่น้อยกว่า 7 ตัว นอกจากนี้ยังพบฟันของไดโนเสาร์กินพืชและกินเนื้ออีกอย่างละ 2 ชนิด เป็นกระดูกของไดโนเสาร์กินพืช “ ภูเวียงโกซอรัส สิรนธรเน (Phuwiagosaurus sirindhornae)” และไดโนเสาร์กินพืชชนิดใหม่อีก 1 ชนิด ซึ่งกำลังศึกษาวิจัยขั้นรายละเอียดอยู่

การเดินทาง
อยู่ห่างจากตัวจังหวัดกาฬสินธุ์ไปทางทิศเหนือ ระยะทางประมาณ 30 กิโลเมตร ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข 227 ก่อนถึงตัวอำเภอสหัสขันธ์ 1 กิโลเมตร เลี้ยวขวาข้างโรงเรียนสหัสขันธ์ศึกษาเข้าสู่วัดสักกะวัน ระยะทางประมาณ 1 กิโลเมตร

ลักษณะของซากดึกดำบรรพ์
รอยตีนไดโนเสาร์ทั้งหมดปรากฏให้เห็นเป็นรอยทางเดิน 3 แนว คือ แนวที่ 1 มุ่งหน้าไปทาง ทิศตะวันออกเฉียงใต้ (120 องศา) จำนวน 7 รอย แนวที่ 2 มุ่งหน้าไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ (60 องศา) จำนวน 2 รอย และแนวที่ 3 มุ่งหน้าไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ (37 องศา) จำนวน 3 รอย รอยตีนทั้งหมดเป็นรอยตีนที่มีนิ้ว 3 นิ้ว ขนาดโดยเฉลี่ยมีความยาวประมาณ 45 เซนติเมตร กว้าง 40 เซนติเมตร ระยะก้าว 120 และ 110 เซนติเมตร เป็นไดโนเสาร์ที่เดินด้วยสองขาหลัง มีความสูงถึงสะโพกมากกว่า 2 เมตร ก้าวเดินไปช้า ๆ

การเดินทาง
อยู่ในวนอุทยานภูแฝก ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข 2047 ไปทางอำเภอห้วยผึ้งและกุฉินารายณ์ เมื่อถึงอำเภอห้วยผึ้งให้เลี้ยวซ้ายไปทางหลวงหมายเลข 2102 ประมาณ 8 กิโลเมตร เลี้ยวซ้ายเข้าหน่วยจัดการต้นน้ำลำห้วย – ลำพะยัง ระยะทาง 4 กิโลเมตร

ปลาโบราณภูน้ำจั้น

ลักษณะของซากดึกดำบรรพ์
ปลา “ เลปิโดเทส พุทธบุตรเอนซิส ” เป็นปลาน้ำจืดมีความยาวประมาณ 30 – 60 เซนติเมตร และมีเกล็ดแข็งลักษณะรูปขนมเปียกปูน กินพืชเป็นอาหาร พบมากในช่วงมหายุคมีโสโซอิก สูญพันธุ์ไปเมื่อ 65 ล้านปีที่แล้ว สันนิษฐานได้ว่าในอดีตบริเวณที่พบซากดึกดำบรรพ์น่าจะเป็นบึงน้ำโบราณที่มีขนาดใหญ่มีปลาอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก บางปีเกิดช่วงแล้งยาวนานกว่าปกติทำให้น้ำแห้ง ปลาตาย และซากปลาก็ถูกโคลนทับถมไว้ทำให้อากาศไม่สามารถเข้าไปได้ทำให้ซากปลาถูกเก็บรักษาไว้ในชั้นหินกลายเป็นซากดึกดำบรรพ์มาจนถึงปัจจุบัน นอกจากนี้ยังพบซากดึกดำบรรพ์ของปลาปอดและปลากินเนื้อซึ่งมีความยาวประมาณ 95 เซนติเมตร

การเดินทาง
อยู่ในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติภูโหล่ย การเดินทางใช้ทางหลวงหมายเลข 2042 ไปทางอำเภอกุฉินารายณ์ เลี้ยวซ้ายเข้าทางหลวงหมายเลข 2291 ประมาณ 7 กิโลเมตร