แบไรต์ ( Barite )

แบไรต์ ( Barite )

ขื่อแร่
มาจากภาษากรีก ซึ่งแปลว่า heavy หรือ หนัก เนื่องจากเป็นแร่ที่มีค่า ความถ่วงจำเพาะสูง

คุณสมบัติทางฟิสิกส์
รูปผลึกระบบโทรอมบิก ผลึกมักจะเป็นแผ่นหนา ยาวขนานไปกับฐานของ ผลึกหรือรูปแท่งเหลี่ยม ๆ หรือพบเป็นผลึกเกิดรวมเป็นกลุ่มเหมือนดอก กุหลาบ เรียก Crested Bariteหรือ Barite roses อาจพบเป็นแผ่น บางซ้อนกันค่อนข้างหนา (Coarsely Laminated) หรือเป็นมวลเมล็ด หรือแบบเนื้อด้านเหมือนดิน มีแนวแตกเรียบเด่นสมบูรณ์ แข็ง 3-3.5 ถ.พ. 4.5 (จัดเป็นแร่อโลหะที่หนักผิดปกติแร่หนึ่ง) วาวคล้ายแก้วหรือ วาวคล้ายมุก อาจไม่มีสี สีขาว หรือมีสีออกน้ำเงิน เหลือง แดงอ่อน ๆ เนื้อ แร่โปร่งใสจนกระทั่งโปร่งแสง

คุณสมบัติทางเคมี
สูตรเคมี BaSO4) มี BaO 65.7% SO3 34.3% อาจมีธาตุทรอนเชียมหรือ ตะกั่วเข้าแทนที่แบเรียมได้

ลักษณะเด่นและวิธีตรวจ
สังเกตเป็นแร่ที่หนักตึงมือรู้สึกได้ทันที ดูลักษณะรูป ผลึกเป็นแผ่นหนาและมีแนวแตกเรียบเด่นชัด มีดขีดเข้า

การเกิด
มักจะพบเกิดเป็นกากแร่ในสายแร่โลหะ โดยเฉพาะมักจะเกิดร่วมกับเงิน ตะกั่ว สังกะสี ทองแดง โคบอลต์ แมงกานีส และแอนทิโมนี บางครั้งอาจพบเกิดเป็น สายแร่ตัดผ่านหินปูนมีแคลไซต์ปะปน หรือพบเกิดเป็นก้อนแร่ตกค้าง (Residual masses) ในดินเหนียวที่ซ้อนอยู่บนหินปูน หรือเป็นวัตถุประสาน ในหินทราย

แหล่ง
ในประเทศไทย พบที่ จ.ชลบุรี กาญจนบุรี เพชรบุรี นครศรีธรรมราช สุราษฎร์ธานี ตรัง กระบี่ เชียงใหม่ ลำพูน แม่ฮ่องสอน แพร่ ตาก อุตรดิตถ์ ลำปาง พิจิตร เพชรบูรณ์ เลย และอุดรธานี

ประโยชน์
มากกว่า 80% นำมาทำโคลนผง (Drilling mud) ซึ่งใช้ในการเจาะสำรวจน้ำมัน หรือน้ำบาดาล ใช้ในอุตสาหกรรมทำแม่สีและเนื้อสี อุตสาหกรรมทำแก้ว ทำยาง ผ้าน้ำมัน กระดาษน้ำมัน พรมน้ำมันและพลาสติก ใช้บดน้ำยาสำหรับรับประทาน ก่อนที่จะทำการฉายเอกซเรย์เกี่ยวกับการตรวจกระเพาะ ลำไส้ ใช้ทำ filler ใน อุตสาหกรรมต่าง ๆ ใช้ในอุตสาหกรรมฟอกหนัง ทำแป้งผัดหน้า