เบริล ( Beryl )
 

ชื่อแร่
มาจากภาษากรีกโปราณ ซึ่งหมายถึง รัตนชาติสีเขียว (green gemstone)


คุณสมบัติทางฟิสิกส์

รูปผลึกระบบเฮกซะโกนาล ผลึกมีลักษณะเป็นแท่งยาว มีร่องขนานตามแนว ยาว (groove) ผิวหน้ามักขรุขระ มีทั้งขนาดเล็กและใหญ่ แข็ง 7.5-8 ถ.พ. 2.75-2.8 วาวแบบแก้ว ปกติจะมีสีเขียวอ่อนหรือออกน้ำเงินและสีเหลืองอ่อน แต่ก็อาจพบชนิดที่มีสีอื่นๆ ได้ เช่น สีเขียวมรกต สีเหลืองทอง สีชมพู สีขาว หรือไม่มีสี เนื้อโปร่งใสถึงโปร่งแสง เนื่องจากมีหลายสีจึงมีชื่อเรียกต่างๆกัน คือ อะความารีน (aquamarine) สีฟ้าอ่อน โปร่งใส มอร์แกไนต์ (morganite) หรือ โรสเบริล (rose beryl) มีสีชมพูอ่อนถึงสีกุหลาบเข้ม เอเมอรัลด์ (emerald) หรือ มรกต มีสีเขียวเข้มโปร่งใสและโกลเดนเบริล (golden beryl) มีสีเหลืองทอง

คุณสมบัติทางเคมี
สูตรเคมี Be3Al2 (Si6O18) มี BeO 14.0% AI2O3 19.0% และ SiO2 67.0%

ลักษณะเด่นและวิธีตรวจ
ดูจากรูปผลึกและสี หัวผลึกมักจะตัดราบ ผิดจากผลึกควอรตซ์ตรงที่มีร่อง ขนานถี่ในแนวตามยาวของหน้าผลึก ส่วนควอรตซ์มีในแนวขวางผลึกแยก จากแร่อะพาไทต์ได้ตรงที่แข็งกว่า ไม่ละลายในกรด

การเกิด
พบมากในหินแกรนิตและเพกมาไทต์ และยังพบในหินแปรจำพวกไมกาชิลต์ ซึ่งมีแร่ดีบุกปนอยู่ แหล่งมรกตที่โคลัทเบียพบอยู่ในหิน

 

เบริล (Beryl)

แหล่ง
ในประเทศไทย สีเขียวอ่อน พบทั่วไปในสายเพกมาไทต์ พบอะความารีน แต่เนื้อขุ่น รอยร้าว มากที่ จ.ราชบุรี ชนิดเนื้อใสและค่อนข้างใส พบที่ จ.ตาก และเนื้อผลึกสี น้ำเงินที่ อ.แม่แจ่ม จ.เชียงใหม่

ประโยชน์
ใช้เป็นรัตนชาติ เบริลสีเขียว ซึ่งเรียกว่า มรกต มีค่ามาก จัดเป็นรัตนชาติ สูงค่า อาจมีราคาสูงกว่าเพชรเสียอีก เบริลเป็นแร่ที่จะให้โลหะเบริลเลียม ซึ่งมีคุณสมบัติคล้ายกับโลหะอะลูมิเนียม ดังนั้น จึงใช้ทำเป็นโลหะผสม (alloy) กับทองแดง คือผสมเบริลเลียมประมาณ 1-1.5% กับทองแดง จะทำให้โลหะผสมนั้นมีความแข็งและความต้านทานสูงขึ้น

เบริล (Beryl)

เบริล (Beryl)