อะราโกไนต์ (Aragonite)
อะราโกไนต์ (Aragonite)
ผลึกอยู่ในระบบสามแกนต่าง โดยทั่วไปพบ 3 แบบ คือ แบบผลึกรูปเข็มซึ่งมักรวมกลุ่มคล้ายรัศมี แบบผลึกแบนหนามีหน้าตัดตรงปลายบนและล่างเหมือนรูปจั่ว และแบบผลึกแฝดมีรูปหน้าตัดคล้ายหกเหลี่ยม ซึ่งต่างกับผลึกในระบบสามแกนราบ ตรงที่หน้าตัดของผลึกแฝดจะมีร่องถี่ขนาน 3 ทิศทางดูเป็นรูปรัศมี ไม่มีสี สีขาว และเหลืองอ่อน สีผงสีขาว ความแข็ง 3.5-4 ความถ่วงจำเพาะ 2.95 โปร่งใสถึงโปร่งแสง วาวแบบแก้วหรือคล้ายดิน รอยแตกกิ่งก้นหอย แนวแตกเรียบชัดเจนแนวเดียว
สูตรเคมี CaCO3 มี CaO 56.0% CO2 44.0% อาจมีสตรอนเชียม ตะกั่ว และสังกะสี เข้าแทนที่แคลเซียมได้ เป็นแร่ไตรสัณฐานกับแร่แคลไซต์ และวิเทอไรต์ เผาดูในอากาศจะเปลี่ยนเป็นแคลไซต์ที่อุณหภูมิ 40OC ละลายได้ง่ายในกรดเกลือเจือจางและมีฟองฟู่
ทำปฏิกริยากับกรดเกลือเกิดฟองฟู่ ต่างกับแร่แคลไซต์ตรงที่มีความแข็งและหนักกว่าและมีแนวแตกเรียบไม่เกิดรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน ถ้าหากทั้งแคลไซต์และอะราโกไนต์มีลักษณะเป็นแท่งยาวคล้าย ๆ กันให้ดูแนวแตกเรียบที่ตัดตั้งฉากกับความยาว ผสือแร่ปกติในอะราโกไนต์ไม่มี
พบน้อยมากเพราะเป็นแร่ที่ไม่ค่อยเสถียร (unstable) จึงมักพบว่าถูกแคลไซต์แทนที่ในรูปผลึก มักเกิดในสภาวะแวดล้อมที่มีอุณหภูมิต่ำและใกล้ ๆ พื้นแผ่นดิน พบเกิดในบริเวณที่มีน้ำพุร้อน อาจเกิดร่วมในชั้นของยิปซัมและเหล็ก หรือเกิดเป็นชั้นหรือส่วนของเปลือกหอย เป็นตัวทำให้เปลือกหอยวาวแบบมุก อาจจะพบเป็นเส้นใยเคลือบอยู่บนแร่เซอร์เพนทีนหรือในช่องว่างของหินบะซอลต์
ประเทศไทย เกิดได้ทั่ว ๆ ไปในแหล่งหินปูน และในเปลือกหอย ในแอ่งโคราชมักเกิดร่วมกับชั้นดินเหนียวใกล้รอยสัมผัสกับแร่เกลือหินโดยเฉพาะดินเหนียวสีเขียว
ต่างประเทศ พบแบบผลึกแฝดที่เมืองอะรากอน ประเทศสเปน และเมืองบาสทีน (Basttennes) ทางตอนใต้ของประเทศฝรั่งเศส แบบผลึกแบนหนาพบใกล้ ๆ บิลิน ประเทศสาธารณรัฐเช็ก แบบผลึกแหลมยาวพบที่คัมเบอร์แลนด์ ประเทศอังกฤษ นอกจากนี้ ยังพบที่ประเทศอิตาลี สโลวะเกีย โปแลนด์ ออสเตรีย โมร็อกโก นามิเบียและสหรัฐอเมริกา
เป็นตัวอย่างเพื่อการศึกษา