ไดออปไซต์ (Diopside)
ไดออปไซต์ (Diopside)
ผลึกอยู่ในระบบหนึ่งแกนเอียง ผลึกเป็นแท่งสั้น มักแสดงหน้าตัดเป็นรูปสี่เหลี่ยมหรือแปดเหลี่ยม มักเกิดเป็นมวลเม็ด สีขาวถึงเขียวอ่อน และสีจะเข้มขึ้นตามปริมาณเหล็กที่เพิ่มขึ้น พบลักษณะตาแมวได้ ไดออปไซด์ที่มีธาตุ โครเมียมปนจะให้สีเขียวเรียกว่า “โครมไดออปไซด์ (chromediopside) สีผงสีขาว ความแข็ง 5-6 ความถ่วงจำเพาะ 3.2 โปร่งใสถึงโปร่งแสง วาวแบบแก้วหรือคล้ายดิน แนวแตกเรียบสมบูรณ์ 2 แนว
สูตรเคมี CaMgSi2O6 มี CaO 25.9% MgO 18.6% SiO2 55.5% ไดออปไซด์กับเฮเดนเบอร์ไกต์ (hedenbergite; CaFeSi2O6) มีแมกนีเซียม และเหล็ก (Fe2+) ซึ่งมักจะแทนที่ซึ่งกันและกันได้ทุกสัดส่วน
ดูรูปผลึกลักษณะเด่นชัด เป็นรูปแท่งสั้น ๆ มีแนวแตกเรียบทํามุม 87° กับ 93° หลอมตัวขั้นที่ 4 เป็นแก้วสีเขียว ไม่ละลายในกรด
โดยมากพบเป็นแร่แปรสัมผัสในช่วงที่หินอัคนีสัมผัสกับหินปูน เกิดร่วมกับแร่ฟอร์สเตอไรต์และแคลไซต์ และยังเกิดร่วมกับแร่เทรโมไลต์ ไอโดเครส การ์เนต กรอสซูลาร์ แอนดราไดต์ ฟลูออไรต์ โดโลไมต์ คลอไรต์ โอลิวีน วีเวียไนต์ โฟลโกไฟต์ แอกทิโนไลต์ และสฟีน
ประเทศไทย พบทั่วไปในหินแปรที่เกิดสัมผัสกับหินปูนจำพวกโดโลไมต์
ต่างประเทศ ผลึกชัดสวยงามพบที่เทือกเขาอูราล ประเทศรัสเซีย ออสเตรีย สวิตเซอร์แลนด์ อิตาลี สวีเดน สหรัฐอเมริกา ฟินแลนด์ แคนาดา มาดากัสการ์ จีน อัฟกานิสถาน อินเดีย และปากีสถาน
ไดออปไซด์ที่โปร่งใสใช้เป็นรัตนชาติได้