สติลไบต์ (Stilbite)
สติลไบต์ (Stilbite)
ผลึกอยู่ในระบบหนึ่งแกนเอียง รูปผลึกมักเด่นชัดแบบแผ่นหนา หรือเป็นมวลรวมคล้ายกำฟ่อนข้าวหรือมัดข้าว และอาจเป็นผลึกแฝดลักษณะคล้ายไม้กางเขน สีขาว ชมพู น้ำตาลอ่อนถึงแก่ หรือส้มปนน้ำตาล สีผงไม่มีสี ความแข็ง 3.5-4 เนื้อเปราะร่วน ความถ่วงจำเพาะ 2.1-2.2 โปร่งแสง วาวแบบแก้ว ที่ผิวแนวแตกเรียบวาวแบบมุก รอยแตกขรุขระ มีแนวแตกเรียบสมบูรณ์
สูตรเคมี CaAl2Si7O18.7H2O มี Na2O 1.0% CaO 7.8% Al2O3 14.1% SiO3 58.4% H2O 18.7% มักมีโซเดียมกับโพแทสเซียมปนเล็กน้อย หลอมขั้นที่ 3 และจะปะทุแตกและให้คราบสีขาว ละลายในกรดเกลือ มีซิลิกาแยกออกมาแต่ไม่เป็นวุ้น เผาในหลอดทดลองปิดจะให้น้ำ
มีแนวแตกเรียบเด่นชัด ผิวรอยแตกวาวแบบมุก ลักษณะผลึกเกาะกลุ่มเป็นฟ่อนหรือเป็นกำเด่นเป็นพิเศษ เผาให้สีเปลวไฟสีขาว ตรวจดูสมบัติทางเคมี
พบในช่องว่างหรือรูพรุนของหินบะซอลต์ หรือหินอื่น ๆ ที่คล้ายคลึงกัน บางครั้งอาจพบได้ในหินแกรนิตหรือหินไนส์ ในหินไนส์นั้นแร่นี้เกิดขึ้นได้จากการผุพังของหินบริเวณแก่นกลาง แร่ที่อาจพบเกิดอยู่ร่วมกัน ได้แก่ ควอตซ์ แคลไซต์ แบบึงทอไนต์ อะโพฟิลไลต์ แร่ซีโอไลต์อื่น ๆ เทนแนนไทต์ เอพิโดต แอกทิโนไลต์ และไททาไนต์
ประเทศไทย พบที่อำเภอเมือง จังหวัดระนอง
ต่างประเทศ แหล่งสำคัญพบที่ปูนา ประเทศอินเดีย หมู่เกาะแฟโร สกอตแลนด์ และไอซ์แลนด์ นอกจากนี้ พบที่ประเทศสหรัฐอเมริกา แคนาดา นอร์เวย์ เดนมาร์ก รัสเซีย ไอร์แลนด์ โปแลนด์ เม็กซิโก ออสเตรเลีย และบราซิล
ใช้ในการแก้น้ำกระด้างและเป็นตัวอย่างเพื่อการศึกษา (ดูกลุ่มแร่ซีโอไลต์)