ทอไรต์ (Thorite)
ทอไรต์ (Thorite)
ผลึกอยู่ในระบบสองแกนเท่า เป็นแท่งสั้น ๆ หรือมีเนื้อมวล อาจเป็นก้อนคล้ายรูปไตเล็ก ๆ สีเหลืองอมน้ำตาล เหลืองถึงเหลืองอมส้ม สีผงสีส้มหรือน้ำตาล ความแข็ง 5 เปราะ ความถ่วงจำเพาะ 5.3 ในแผ่นบางหรือเม็ดเล็ก ๆ จะโปร่งใส ส่วนในหินก้อนใหญ่จะโปร่งแสงถึงทึบแสง จะมีความวาวแบบแก้ว แบบยางสนถึง แบบน้ำมันฉาบถ้าเนื้อสดสะอาด ที่ผุจะคล้ายดิน รอยแตกแบบก้นหอยหรือแบบเสี้ยน แนวแตกเรียบไม่ชัดเจน
สูตรเคมี ThSiO4 มี ThO2 81.5% SiO2 18.5%
ลักษณะแท่งผลึก และสีน้ำตาลแดงถึงดำเป็นลักษณะเด่น เป็นแร่กัมมันตรังสี ตรวจได้ด้วยเครื่องวัดกัมมันตภาพ รังสี (geiger counter)
เกิดเป็นแร่ปฐมภูมิในหินเพกมาไทต์ เกิดในบริเวณที่มีการแปรสัมผัสของหินแปร หรือเกิดโดยการที่สายน้ำแร่ร้อนพาธาตุเข้าแทนที่ในหินปูนหรือตะกอนกรวด ทราย ดิน เกิดร่วมกับแร่เซอร์คอน โมนาไซต์ กาโดลิไนต์ ไพโรคลอร์ ยูเรนิไนต์ และเฟอร์กูซอไนต์
ประเทศไทย พบที่อำเภอทับสะแก จังหวัดประจวบคีรีขันธ์
ต่างประเทศ พบที่ประเทศสหรัฐอเมริกา แคนาดา นอร์เวย์ สกอตแลนด์ อิตาลี ชิลี รัสเซีย ศรีลังกา เยอรมนี และมาดากัสการ์
ใช้ประโยชน์จากธาตุทอเรียม