หน่วยวัดแรงสั่นสะเทือนของแผ่นดินไหวที่เรียกริกเตอร์นั้น เขาเอามาตรฐานอย่างไรถึงรู้ว่า อย่างไหนถึงจะ 5 อย่างไหนถึงจะ 6
หน่วยวัดแรงสั่นสะเทือนของแผ่นดินไหวที่เรียกริกเตอร์นั้น เขาเอามาตรฐานอย่างไรถึงรู้ว่า อย่างไหนถึงจะ 5 อย่างไหนถึงจะ 6
ขนาด (Magnitude) ของแผ่นดินไหววัดเป็นริกเตอร์ (Richter Scale) เป็นมาตรวัดขนาดพลังงานที่ถูกปลดปล่อยออกมาจากการแตกของหิน ทำให้เกิดแผ่นดินไหว มาตรานี้ไม่มีขนาดสูงสุด แต่ที่ปรากฏจนถึงขณะนี้ แผ่นดินไหวขนาดใหญ่ที่สุดเท่าที่บันทึกมา เช่น ที่ประเทศชิลี หรือ อลาสกา เมื่อ พ.ศ. 2507 วัดได้ 8.4 ริกเตอร์ ที่เกาะอันดามัน เมื่อ พ.ศ. 2484 วัดได้ 8.7 ริกเตอร์ เป็นต้น ความรุนแรง (Intensity) ของแผ่นดินไหวมีหลายมาตราวัด แต่ที่นิยม ใช้กันแพร่หลายมากที่สุดคือ มาตรามอดิไฟด์ เมอร์คัลลี (Modified Mercalli Intensity Scale) เป็นมาตรวัดความรุนแรง หรือผลกระทบของ การเกิดแผ่นดินไหว มีทั้งหมด 12 ระดับ ผมจะอุปมาให้ฟังว่า ขนาดกับความรุนแรงต่างกันอย่างไร ถ้ามีกลองอยู่ 1 ใบ ถ้าใช้นิ้วเคาะกลอง คนอยู่ใกล้เท่านั้นจึงจะได้ยิน ถ้าใช้กำปั้นทุบ คนอยู่ห่างออกไปหน่อยก็ยังได้ยิน แต่ถ้าใช้ไม้ตี ก็จะได้ยินกันทั่ววัด ขนาดของความแรงหรือพลังงานที่ใช้ในการตีกลอง วัดโดยมาตราริกเตอร์ ผลของการตีกลองคือ เสียงที่จะได้ยินดังหรือค่อย (ความรุนแรง) วัดโดยมาตรามอดิไฟด์ เมอร์คัลลี ถึงแม้จะแค่เคาะกลอง ถ้าอยู่ใกล้ก็ยังได้ยิน แต่ถ้าอยู่ไกล ถึงแม้จะใช้เสากระทุ้งกลอง อาจจะไม่ได้ยินเสียงกลองเลยก็ได้ แผ่นดินไหวขนาดใหญ่ อาจจะไม่มีความรุนแรงเลยก็ได้ ถ้าเกิดลึก (แผ่นดินไหว ที่เกิดในระดับลึก 0-70 กิโลเมตรจากผิวดิน เรียกว่า แผ่นดินไหวตื้น (Shallow Earthquake) ถ้าเกิดในระดับลึก 71-100 กิโลเมตร เรียกว่า แผ่นดินไหวระดับกลาง (Intermediate Earthquake) ถ้าเกิดในระดับลึกมากกว่า 300 กิโลเมตร เรียกว่า แผ่นดินไหวลึก (Deep Earthquake) ดังนั้น ขนาดของแผ่นดินไหวที่วัดเป็นมาตราริกเตอร์จึงไม่ใช่วัดความรุนแรงหรือความเสียหาย เพราะความเสียหายขึ้นอยู่กับขนาดและความใกล้ไกลกับจุดที่เกิดแผ่นดินไหว แผ่นดินไหวขนาด 4.7 ริกเตอร์ ที่เกิดในโมร็อกโก ทำให้ตึกรามบ้านช่องพังทลาย และผู้คนเสียชีวิตหลายสิบคน เพราะเป็นแผ่นดินไหวระดับตื้นและเกิดใกล้ ในขณะที่แผ่นดินไหวขนาด 8.7 ริกเตอร์ ที่เกาะอันดามัน มีคนตาย 2-3 คน และบ้านเรือนพังเสียหายบ้างเท่านั้น เพราะเกิดในระดับลึก ระดับความรุนแรงตามมาตรา มอดิไฟด์ เมอร์คัลลี ไม่ใช่ระดับขนาดของแผ่นดินไหว ซึ่งต้องใช้ช่วงกว้างของคลื่น สั่นสะเทือนที่อ่านได้จากเครื่องวัด ความสั่นสะเทือนจากแผ่นดินมา ใช้สูตรคำนวณหาค่าริกเตอร์